Aşırı temizlik, çocukların alerjik hastalıklara yakalanma riskini artırabiliyor. İstanbul Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi Çocuk İmmünoloji ve Alerji Kliniği’nden Doç. Dr. Şefika İlknur Kökçü Karadağ, çocukların doğal yaşamla etkileşimde bulunmalarının mikrobiyal çeşitliliği arttırdığını ve bunun da alerjik hastalıkların daha seyrek görülmesine yardımcı olduğunu vurguladı. 5 Mayıs Dünya Astım Günü nedeniyle değerlendirmelerde bulunan Karadağ, astımın çocukluk döneminde en yaygın kronik hastalıklardan biri olduğunu belirtti. Dünya Sağlık Örgütü’nün verilerine göre, dünyada yaklaşık 250 milyon kişinin astımdan etkilendiğini kaydeden Karadağ, Türkiye’de ise her 10 çocuktan birinin astım belirtileri gösterdiğini ifade etti.
Artan astım vakalarının sanayileşme, hava kirliliği, obezite ve çevresel faktörlerle bağlantılı olduğunu dile getiren Karadağ, astımın ortaya çıkışında genetik ve çevresel faktörlerin etkileşim içinde olduğunu belirtti. “Astım hastalığının genetik bir bileşeni var. Aynı genetik yapıya sahip bireylerde bile hastalığın seyrinde farklılıklar gözlemlenebiliyor. Tek yumurta ikizleri farklı bölgelerde yaşadığında hastalığın ortaya çıkış şekli ve şiddeti değişiklik gösterebiliyor. Bu nedenle sadece genetik yatkınlık değil, çevresel etkenler de önemli bir rol oynuyor.” dedi.
Astım belirtilerinin genellikle belirgin olduğunu aktaran Karadağ, “Tekrarlayan öksürük, çocukluk döneminde geçmeyen hışıltı atağı, nefes darlığı, özellikle gece veya sabah saatlerinde görülen bu şikayetler, astımın belirtileridir.” şeklinde konuştu. Tanı sürecinde klinik öykünün büyük önem taşıdığını belirten Karadağ, fiziksel muayene ve gerekli testlerin yapılmasının yanı sıra bazen testlerin normal çıkmasına rağmen, klinik öyküye bakarak astım tanısının konulabileceğini ifade etti.
Sigara dumanı ve tütün maruziyetinin astım için önemli bir risk faktörü olduğunu belirten Karadağ, tekrarlayan sigara dumanına maruz kalmanın astımın kalıcı hale gelmesine yol açabileceğini kaydetti. Astım tedavisinde tetikleyicilerden uzak durmanın önemine dikkat çeken Karadağ, “Kedi alerjisi olan bir çocuk, kediyle aynı ortamda kalıyorsa, ne kadar tedavi uygulasak da astımını kontrol altına almak zorlaşabilir.” dedi.
Hava koşullarının da astım için önemli bir tetikleyici olduğunu dile getiren Karadağ, soğuk hava, aşırı sıcaklıklar, ozon ve hava kirliliğinin semptomları olumsuz etkileyebileceğini belirtti. Bu nedenle mevsim geçişlerinde çocukların daha dikkatli takip edilmesi gerektiğini vurguladı. Ayrıca, çocukların aşırı steril ortamlarda büyütülmesinin alerjik hastalık riskini artırabileceğini ifade eden Karadağ, “Çocuklarımızı sürekli temiz ortamlarda tutmak, mikrobiyal çeşitliliği azaltır. Eğer aşırı steril ortamlarda büyütmeye çalışırsak, alerjik hastalıkların artışını gözlemliyoruz. Doğal yaşama ne kadar fazla temas ederse, çocukların mikrobiyal çeşitliliği o kadar artar ve bu çocuklarda alerjik hastalıklar daha az görülür.” dedi.
Astım atakları sırasında ailelerin panik yapmadan hızlı bir şekilde harekete geçmesi gerektiğinin altını çizen Karadağ, nefes darlığı, göğüste sıkışma hissi veya dudaklarda morarma gibi belirtiler varsa öncelikle nefes açıcı tedavilerin uygulanması ve düzelme sağlanamıyorsa en yakın hastaneye başvurulması gerektiğini belirtti.